ดองดึง

ดองดึง แก้โรคผิวหนัง รักษาปวดข้อ และมะเร็ง แต่มีพิษสูงมาก

ดองดึงเป็นพืชที่มีถิ่นกำเนิดในแอฟริกาเขตร้อน พบได้ทั่วไปแถบเอเชียเขตร้อน รวมไปถึงประเทศไทย ดองดึงชอบขึ้นตามพื้นที่โล่ง ชายป่า และดินปนทราย  ดอกของดองดึงมีลักษณะสวยแปลกตาจึงนิยมปลูกเป็นไม้ประดับ แต่ต้องระวังให้มากเพราะดองดึงมีความเป็นพิษสูงมากถึงขั้นทำให้ตายได้ แต่ก็มีการนำดองดึงมาทำเป็นยาสมุนไพรเช่นกัน  

ลักษณะของต้นดองดึง  เป็นไม้เถาล้มลุกมีอายุหลายปี มีเหง้าหรือหัวอยู่ใต้ดินเป็นทรงกระบอกโค้ง มีใบเป็นใบเดี่ยวเรียงสลับหรือเรียงเป็นวงรอบข้อ 1-3 ใบ ใบคล้ายรูปหอกยาวประมาณ 5-15 เซนติเมตร ปลายใบแหลมงอเป็นมือเกาะไม่มีก้าน ดอกของต้นดองดึง จะเป็นดอกเดี่ยวออกตามซอกใบ ดอกด้านบนมีสีแดง ด้านล่างมีสีเหลือง แต่ก็พบมีสีเหลืองซีดอมเขียวหรือเป็นสีแดงทั้งดอกด้วยเช่นกัน ดอกดองดึงมีลักษณะใหญ่ยาวประมาณ 6-10 เซนติเมตร ก้านดอกยาวประมาณ 5 เซนติเมตร มีเกสรตัวผู้ 6 อัน มีก้านยาวประมาณ 3-5 เซนติเมตร อับเรณูจะยาวประมาณ 1 เซนติเมตร ส่วนเกสรตัวเมียจะยาวประมาณ 0.3-0.7 เซนติเมตร แยกเป็น 3 แฉก  ผลดองดึงจะเป็นรูปขอบขนาน ยาวประมาณ 5-10 เซนติเมตร แตกตามรอยประสาน มีเมล็ดกลม ๆ สีแดงส้มจำนวนมาก   

ดองดึงมีสารสำคัญต่าง ๆ หลายชนิด ไม่ว่าจะเป็น Colchicine, Gloriosine, Superbine รวมไปถึงสารอัลคาลอยด์อื่น ๆ ด้วย โดยสารโคลชิซีน (Colchicine) นี้ก็มีสรรพคุณในการรักษาอาการปวดข้อได้เป็นอย่างดี และยังมีฤทธิ์ในการยับยั้งการแบ่งตัวของเซลล์ ซึ่งสามารถนำไปรักษาโรคมะเร็งได้ และสารชนิดนี้ยังทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงของโครโมโซม ที่มีการนำไปใช้ผสมพันธุ์ให้กับพืชเพื่อให้ได้สายพันธุ์ใหม่

สรรพคุณของดองดึง ดองดึงเป็นสมุนไพรที่สามารถใช้รักษาโรคมะเร็งได้

  • นิยมใช้หัวและรากนำมาต้มรับประทานแก้ลมพรรดึก  
    ช่วยแก้อาการจุกเสียดแน่นท้อง ท้องอืดท้องเฟ้อ  ช่วยขับลมในกระเพาะ  
  • ใช้หัวแห้งปรุงเป็นยารับประทานแก้ กามโรค  แก้โรคหนองใน  
  • ใช้รากและหัวนำมาทาแก้โรคผิวหนัง รักษาบาดแผล ช่วยรักษาโรคคุดทะราดหรือโรคติดต่อเรื้อรังที่เป็นแผลตามผิวหนัง
  • ใช้รากและหัวแห้งปรุงเป็นยารับประทานรักษาโรคเรื้อน 
  • หัวและรากนำมาฝนใช้ทาแก้พิษงู พิษแมงป่อง ตะขาบกัด  
  • รากและหัวดองดึง เมื่อนำมาตำแล้วใช้ทา จะมีสรรพคุณแก้อาการปวดข้อ ปวดเมื่อยตามกล้ามเนื้อ  ช่วยแก้อาการหัวเข่าปวดบวมได้เป็นอย่างดี , ช่วยรักษาโรคลมเข้าข้อหรือรูมาติสซั่ม (ราก, หัว) 
  • เหง้าหรือหัวดองดึงมีการนำไปสกัดสารและทำเป็นยาเม็ดไว้สำหรับรักษาโรคเกาต์ (Gout) หรืออาการปวดข้อ

 

คำแนะนำ : ไม่แนะนำให้ประชาชนทั่วไปนำมาใช้เองและต้องอยู่ภายใต้การควบคุมของแพทย์ โดยการใช้หัวดองดึงมาปรุงเป็นยานั้นจะต้องใช้ในปริมาณน้อย ๆ และเจือจางก่อนการนำมาใช้ หากใช้ในปริมาณที่มากจนเกินไปอาจจะทำให้เกิดอันตรายได้

การแก้พิษเบื้องต้น : ต้องรีบพาไปพบแพทย์เพื่อล้างท้องให้เร็วที่สุด และรักษาปริมาณอิเล็กโทรไลต์ให้สมดุลเพื่อป้องกันการช็อก และอาจจำเป็นต้องใช้ยาแก้ปวดอย่าง meperidine (50-100 mg.) ฉีดเข้ากล้ามเนื้อ หรือจะใช้ meperidine ร่วมกับ atropine เพื่อช่วยลดอาการปวดท้องอย่างรุนแรง และควรจะมีเครื่องช่วยหายใจในกรณีที่กล้ามเนื้อเกิดอัมพาต หรือมีภาวะการหายใจล้มเหลวหรืออาการช็อก

ข้อมูลอ้างอิง :

  • สุดยอดสมุนไพรธรรมชาติที่ควรรู้,  ศักดิ์ บวร, สำนักพิมพ์สมิต
  • ฐานข้อมูลสมุนไพร คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี
  • สำนักงานข้อมูลสมุนไพรมหาวิทยาลัยมหิดล


สำหรับนักเรียนแพทย์แผนไทยที่สนใจ สื่อการเรียนการสอนทั้งแผ่นซีดีรูปภาพสมุนไพร และตัวยาสมุนไพรจริงๆ เพื่อนำไปเรียนรู้และท่องจำในการเตรียมตัวเพื่อสอบภาคปฏิบัติ เพื่อขึ้นทะเบียนเป็นผู้ประกอบโรคศิลปะสาขาแพทย์แผนไทย สามารถสั่งซื้อได้ ดังนี้

1 แผ่นซีดีรวมภาพสมุนไพรไทย กว่า 380 ชนิด ด้วยภาพขนาดใหญ่ ดูง่าย เหมาะสำหรับนักศึกษาแพทย์แผนไทย โดยเฉพาะสาขาเภสัชกรรมไทย ไว้สำหรับศึกษาเตรียมสอบ ภาคปฏิบัติ วิชาเภสัชกรรมไทย รวบรวมและถ่ายภาพโดยครูผู้สอนแพทย์แผนไทยและผู้ประกอบโรคศิลปะแผนโบราณ สาขาเภสัชกรรม ในราคาพร้อมค่าจัดส่ง EMS เพียงชุดละ 200 บาท

2 ตัวอย่างสมุนไพรไทย ที่ออกสอบบ่อยๆ ทั้งภาคทฤษฎีและภาคปฏิบัติ จัดเป็นสมุนไพรที่ออกสอบบ่อยครั้ง และเป็น สมุนไพรที่แพทย์แผนไทยควรรู้จัก รวมประมาณ 90 รายการ บรรจุในซองพร้อมบอกชื่อและสรรพคุณของสมุนไพรนั้นๆ  ช่วยให้สะดวกในการท่องจำได้ดียิ่งขึ้น ราคาชุดละ 600 บาท พร้อมค่าจัดส่ง

ติดต่อสั่งซื้อได้ที่ 089-025-9929 , 084-625-9929 
Line ID : roikohadventure
โอนเงินเข้าบัญชี คุณศักดิ์เพ็ชร เรืองแพ ธนาคารกรุงเทพ สาขาท่าชนะ บัญชีออมทรัพย์ เลขที่ 450-020-0177

ผู้เขียนเว็บ ศักดิ์เพ็ชร เรืองแพ เลขที่ใบประกอบโรคศิลปะ บภ.๑๖0๕๗ 
ที่อยู่ บริษัท ร้อยเกาะแอดเวนเจอร์ จำกัด 151/1 ม.5 ต.ท่าชนะ อ.ท่าชนะ จ.สุราษฎร์ธานี

฿200
จำนวน:

  • ลูกมะตูม.jpg
    มะตูม ผลมะตูม เป็นผลไม้ที่นิยมนำมาทำเป็นเครื่องดื่มเพิ่มความสดชื่นและทำเป็นขนมหวานทานกินเล่นเช่นมะตูมเชื่อม ตำรับยาอายุรเวท นำส่วนต่าง ๆ ของต้นมะตูมมาใช้รักษาโรคหลายอย่างด้วยกันเช่...
    ฿200

  • กระเจี๊ยบแดง.jpg
    กระเจี๊ยบแดง กระเจี๊ยบแดงมีถิ่นกำเนิดในประเทศซูดาน และแถบประทศในทวีปแอฟริกา พบบันทึกมีการนำมาปลูกในประเทศไทยเป็นครั้งแรกเมื่อปี พ.ศ. 2510 โดยกรมประชาสงเคราะห์ได้นำกระเจี๊ยบแดงพันธุ...
    ฿200

  • กระชาย.jpg
    กระชาย กระชายเป็นไม้ล้มลุกมีถิ่นกำเนิดในแถบเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ไม่มีลำต้นบนดิน มีเหง้าใต้ดินซึ่งแตกรากออกไปเป็นกระจุก มีลักษณะอวบน้ำ ใบเป็นใบเดี่ยว รูปขอบขนานแกมรูปไข่ ตรงกลางด้า...
    ฿200

  • 1.jpg
    กะเพรา สรรพคุณ ขับลม กะเพราเป็นไม้ล้มลุก สูงประมาณ 30-60 เซนติเมตร โคนต้นแข็ง กะเพราแดงจะมีลำต้นสีแดงอมเขียว กะเพราขาวมีลำต้นสีเขียวอมขาว มีใบเป็นใบเดี่ยวสีเขียวรูปรีออกตรงข้ามกัน ...
    ฿200

  • กล้วยน้ำว้า.jpg
    กล้วยน้ำว้า กล้วยน้ำว้า เป็นกล้วยพื้นเมืองที่พบได้ทั่วไปในทุกภาค เป็นกล้วยที่นิยมปลูกไว้ในทุกครัวเรือนเพื่อการรับประทานผลสุก และแปรรูปผลดิบ รวมถึงการนำส่วนต่างๆมาใช้ประโยชน์ โดยเฉพ...
    ฿200

  • กลอย.jpg
    กลอย ใช้หุงเป็นน้ำมันใส่แผลกลัดฝีกลัดหนอง กลอยเป็นไม้เถาล้มลุก ชอบขึ้นตามที่ลุ่มต่ำและตามที่รกร้าง สภาพแวดล้อมที่เหมาะสมในการเจริญเติบโตเป็นที่ดอน ระบายน้ำดี และร่มรำไร กลอยมีความเ...
    ฿200

  • ขมิ้นชัน.jpg
    ขมิ้นชัน ขมิ้นชันเป็นไม้ล้มลุก มีถิ่นกำเนิดในเอเซียตะวันออกเฉียงใต้ เป็นพืชประจำถิ่นในประเทศไทยขมิ้นชันชอบขึ้นในที่มีแสงแดดจัดแต่มีความชื้นสูง ชอบดินร่วนซุย มีการระบายน้ำดี ไม่ชอบน...
    ฿200

  • ชุมเห็ดเทศ.jpg
    ชุมเห็ดเทศ ชุมเห็ดเทศ เป็นไม้พุ่มขนาดกลาง ลำต้นสูง 2-3 เมตร ก้านใบยาว ในก้านใบจะมีใบประกอบรูปไข่ออกเป็น 2 ทาง คล้ายใบมะยมแต่จะโตและยาวกว่าดอกจะออกเป็นช่อใหญ่สีเหลือง ออกตามง่ามใบใก...
    ฿200

  • เตยหอม.jpg
    เตยหอม สรรพคุณหลัก ช่วยบำรุงหัวใจเตยหอมมีลำต้นเป็นกอขนาดเล็ก ต้นจะเติบโตจากใต้ดินขึ้นมา ใบสีเขียวเรียวยาว ใบอ่อนจะมีสีเขียวอ่อน พอแก่ก็จะเริ่มมีสีเขียวเข้ม อยู่ในกลุ่มพืชใบเลี้ยงเด...
    ฿200

  • เทียนบ้าน.jpg
    เทียนบ้าน หรือเทียนดอก ใช้แก้อาการปวดตามข้อต้นเทียนบ้าน มีถิ่นกำเนิดในประเทศอินเดียและแอฟริกา เป็นไม้ล้มลุกขนาดเล็ก มีอายุราว 1 ปี มีความสูงของต้นประมาณ 20-70 เซนติเมตร ลำต้นแตกกิ่...
    ฿200

  • ผักบุ้งทะเล1.jpg
    ผักบุ้งทะเล : แก้พิษแมงกระพรุน ผักบุ้งทะเล เป็นไม้ล้มลุกมีอายุหลายปี มีลำต้นทอดเลื้อยไปได้ยาวตามพื้นดิน สามารถเลื้อยไปได้ยาวมากลักษณะของลำต้น เป็นเถากลมมีสีเขียวปนแดงหรือเป็นสีแดงอ...
    ฿200

  • พิลังกาสา.jpg
    พิลังกาสา พิลังกาสา เป็นต้นไม้มีถิ่นกำเนิดที่ประเทศฟิลิปปินส์ พบทั่วไปในพื้นถิ่นเอเซียตะวันออกเฉียงใต้ เป็นไม้พุ่มหรือไม้ยืนต้น ขนาดเล็ก สูงได้ถึง 7 เมตร ลำต้นตั้งตรง แตกกิ่งก้านสา...
    ฿200

  • เพกา.jpg
    เพกา เพกาเป็นต้นไม้ที่มีถิ่นกำเนิดในอินเดียและเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ รวมทั้งพบได้ทั่วไปในประเทศไทย มักพบเห็นเพกาที่ขึ้นอยู่ตามธรรมชาติในป่าเบญจพรรณและป่าชื้นทั่วๆไป แม้เพกาจะเป็นต้...
    ฿200

  • พลับพลึง.jpg
    พลับพลึง พลับพลึงเป็นไม้ล้มลุกขึ้นเป็นกอ มีหัวอยู่ใต้ดิน ลำต้นกลม ใบจะออกรอบ ๆ ลำต้น ลักษณะใบอวบน้ำแคบยาวเรียว ปลายใบแหลม ยาวประมาณ 1 เมตร และกว้างประมาณ 10-15 ซม. ดอกออกเป็นช่อ ตร...
    ฿200

  • มะขามป้อม.jpg
    มะขามป้อม มะขามป้อม เป็นผลไม้ที่มีวิตามินซีสูงมากที่สุดใบบรรดาผลไม้ทั้งหลายมะขามป้อมเพียงลูกเดียว ให้วิตามินซีสูงกว่าวิตามินซีสังเคราะห์ถึง 12 เท่า และมากกว่าน้ำส้มคั้น 20 เท่า มาก...
    ฿200

  • มะเดื่อ.jpg
    มะเดื่อ มะเดื่อมีหลายชนิด ทีทั้งมะเดื่อป่า มะเดื่อไทย มะเดื่อฝรั่ง ผลมะเดื่อแต่ละชนิดล้วนมีคุณค่าทางโภชนาการสูงมาก สังเกตุได้จากมีบันทึกเกี่ยวข้องของผลมะเดื่อกับแทบทุกศาสนา แต่ในกา...
    ฿200

  • แมงลัก.jpg
    แมงลัก ใบช่วยขับลม เมล็ดเป็นยาระบาย แมงลักเป็นพืชล้มลุกในสกุลกะเพราและโหระพาใบแมงลักจะเล็กกว่าใบโหระพา มีลำต้นสีเขียวอ่อนเกือบขาวลักษณะของต้นจะคล้ายกับต้นกะเพรา ต่างกันที่กลิ่นและส...
    ฿200

  • เห็ดหูหนู.jpg
    เห็ดหูหนู เห็ดหูหนู มีดอกเห็ดมีลักษณะคล้ายวุ้นนิ่มๆ รูปร่างคล้ายหูไม่แน่นอน ผิวด้านนอกสีน้ำตาลอมแดง หรือเทา ใต้ใบมีขนเล็กๆ ผิวด้านในสีอ่อนกว่า มีรอยหยักย่นออกจากโคนไปถึงปลาย สปอร์ร...
    ฿200

  • เหงือกปลาหมอ.jpg
    เหงือกปลาหมอ แก้น้ำเหลืองเสีย เหงือกปลาหมอมีอยู่ด้วยกัน 2 สายพันธุ์ คือ พันธุ์ที่เป็นดอกสีม่วง (Acanthus ilicifolius L.) ที่พบได้มากทางภาคใต้ และพันธุ์ที่เป็นดอกสีขาว (Acanthus ebr...
    ฿200

  • ว่านหางจระเข้.jpg
    ว่านหางจระเข้ สรรพคุณแก้แผลไฟไหม้ น้ำร้อนลวก ว่านหางจระเข้ เป็นพืชที่มีเนื้ออวบอิ่มน้ำ แหล่งกำเนิดดั้งเดิมอยู่ในชายฝั่งทะเลเมดิเตอร์เรเนียนและบริเวณตอนใต้ของทวีปแอฟริกา พันธุ์ของว่...
    ฿200

  • อัญชัญ.jpg
    อัญชัญ อัญชัน เป็นพืชที่มีต้นกำเนิดในแถบอเมริกาใต้ ปลูกได้ทั่วไปในเขตร้อน ดอกอัญชันจะมีหลายสี เช่นสายพันธุ์ สีขาว สีฟ้า สีม่วง ส่วนตรงกลางดอกจะมีสีเหลือง มีรูปทรงคล้ายหอยเชลล์ อัญช...
    ฿200
Visitors: 16,855